Een halve eeuw verbonden aan de Heuvelse kerk

 

Door Joep Eijkens

"Samen met Sint Jozef, drie specialisten, een boekenplank vol medicijnen en mijn hofdames red ik het wel", zegt Jan van Noorwegen glimlachend aan het einde van het interview. Gelukkig, de pastoor van de Heuvelse kerk heeft zijn humor nog niet verloren. Even later lopen we de kerk in. Mooie lichtval, klassieke muziek, een oase van rust in de Tilburgse binnenstad.

De aanleiding van het interview is bijzonder. Op 14 september viert Van Noorwegen dat hij een halve eeuw verbonden is aan de Heuvelse kerk, waarvan 20 jaar als kapelaan en 30 jaar als pastoor. "Dat ze me zo lang geslikt hebben!", zegt hij, weer met diezelfde glimlach. We zitten in een grote serre achter de pastorie die uitzicht biedt op de prachtige tuin waaruit de Heuvelse kerktorens als het ware omhoogrijzen. Van het verkeer op de Heuvel is op dat moment niets te merken. Met de kermis is dat wel anders, geeft hij toe. "Maar dat hoort er gewoon bij. Tot 2000 ontvluchtte ik altijd de stad als het kermis werd, maar daarna niet meer." En hij vertelt hoe hij in de zomer van 2000 net als altijd weer van plan was naar Lourdes te gaan en vlak voor de kermis kreeg te horen dat hij een openhartoperatie moest ondergaan.

Ter voorbereiding van het gesprek heeft hij desgevraagd al een soort c.v. op papier gezet, waaruit we het een en ander kunnen citeren.

foto: Joep Eijkens/www.eijkens.nl

Jan van Noorwegen werd geboren op 21 januari 1936 te Eindhoven. 'De volgende dag in de Martinuskerk gedoopt. Waar ik ook mijn eerste communie deed, ook de plechtige communie en in 1961 ook de Eerste Heilige Mis vierde'. Hij vertelt over het leven van St. Martinus en wijst naar een plek in de tuin waar een beeldje staat van de heilige die de helft van zijn mantel aan een bedelaar schonk en bisschop werd van Tours. "Ik ben er ooit nog geweest met Guust Martin, die zul je als oud-Odulphiaan ook nog kennen".  (Opeens zie ik het droevige gezicht van de weinig populaire godsdienstleraar weer voor me - 'Kuntje' was zijn bijnaam - en denk aan die keer dat ik door hem uit de klas werd gestuurd omdat ik het oog van God getekend had met daaronder niet 'God ziet alles' maar 'God ziet scheel'....)

Verbazing
In 1961 werd Van Noorwegen priester gewijd door mgr. Bekkers. Kort erna volgde zijn benoeming tot kapelaan van de parochie St. Lidwina in Tilburg-Zuid. Tevens begon hij godsienstles te geven op de Avond LTS aan de Beelaarts van Bloklandstraat. Het jaar daarop kwamen daar nog 8 lesuren bij op het St. Odulphulyceum - een middelbare school waar hij met veel plezier bleef werken tot 2000.

'Op 29 juli 1964 tot mijn verbazing benoemd tot kapelaan in de Sint Jozef parochie Tilburg', vervolgt het c.v. 

- Hoezo 'verbazing'?

 "Dat is een heel verhaal", antwoordt hij lachend. "Maar het moet geen artikel worden van 50 bladzijden!"  Kort samengevat kwam het erop neer dat Van Noorwegen al eens tegenover mgr. Bekkers zijn ongenoegen had geuit over diens benoemingenbeleid en er bovendien erg tegenop zag om te moeten werken onder leiding van pastoor Van Miert die toen de scepter zwaaide over de Heuvelparochie. "Over de doden niets dan goeds maar pastoor Van Miert was van tijd tot tijd depressief. Aan zijn kin kon je zien hoe zijn stemming was, stond zijn kin omlaag dan was hij niet aanspreekbaar.  Aan de andere kant kon hij verschrikkelijk hartelijk zijn. Enfin, mgr. Bekkers had me gezegd dat ik over drie jaar overplaatsing kon vragen, maar ik ben gewoon gebleven."

foto Joep Eijkens/www.eijkens.nl

Van Noorwegen werd ook godsienstleraar aan de Heuvelse Maria Mavo. "Daar zaten toen nog alleen meisjes op, later zijn er jongens bijgekomen." Gelukkig maar, want 'bij die grieten kwam er niks uit'. "Jongens geven respons, daar kun je mee lachen en je kon ze ook aanpakken, terwijl die grieten, als je ze eens uitfoeterde begonnen ze te snikken - ze waren altijd onschuldig." Met plezier denkt hij ook terug aan de jeugdkampen van de jeugdbeweging Heuka die hij als kapelaan samen met de Andreasschool organiseerde.

Laatste adem
Het c.v.: 'Op 10 febr. 1984 stierf plotseling tijdens het bridgen pastoor Van Miert'.  Ja, dat gaf me een consternatie.  "Eén keer per maand hadden we een bridge-avond, samen met de heer en mevrouw Zijlmans. Zij waren steunpilaren voor de parochie. Mevrouw Zijlmans zorgde altijd voor de bloemen in onze Lourdeskapel en Van Miert ging altijd met hen op vakantie." Maar toen brak die noodlottige bridge-avond aan. Van Noorwegen speelt de rol  van pastoor Van Miert en vertelt tegelijkertijd wat er gebeurde: "Hij legt zijn schoppenaas op tafel, pakt z'n sigaar, trekt er heftig aan, kijk zo". Zijn mond zuigt als het ware de rook in en blaast hem met groot vertoon uit - en tegelijkertijd laat hij de armen naast zich neervallen en zucht: "Hij had geen assem meer." 

Dokter Taminiau die toen nog vlakbij de kerk woonde werd erbij gehaald en constateerde de dood. Maar eenmaal in het ziekenhuis gebeurde er iets vreemds, vervolgt Van Noorwegen. "Ik wilde hem bedienen maar opeens begon hij te bewegen op dat ziekenhuisbed. Dus ik vroeg de verpleegster of ik hem kon bedienen of niet. Toen, heel raar, trok ze ergens een stekker uit en zei: 'Hij is al lang dood'. En zo heb ik hem bediend."

Traditioneel
De volgende morgen kwam deken Lau Bijl namens mgr. J.  Bluyssen vragen of Van Noorwegen pastoor Van Miert wilde opvolgen. Hij antwoordde volmondig ja. "Ik was blij dat Bluyssen wilde dat zoals het hier in de parochie ging, door bleef gaan. Wij hadden de naam ouderwets te zijn, traditioneel - we hielden niet van de experimenten die je in andere parochies zag."

- Maar Bluyssen was toch voor vernieuwing binnen de kerk?

"Nou, ik weet niet niet of hij die experimenten diep in zijn hart wel zo goed vond."

De kerkklok slaat keihard één keer. Half elf. Een jonge vrouw verschijnt in de serre met een dienblad waarop een kan koffie en koekjes staan. Femke heet ze. We krijgen het over de pastoorsmeiden en 'hitjes' van weleer. Nee, die termen worden niet meer gebruikt. "Ik heb nu hofdames", zegt de pastoor. "Femke is de keukenprinses en Marion helpt als vrijwilligster mee in de huishouding." Toe maar, hij heeft zelfs de beschikking over een eigen tuinman.

Als de pastoor even weg moet, lees ik de laatste regels van zijn cv:

'De Eucharistie is voor mij het belangrijkste in mijn leven: Christus ontmoeten en Hem doorgeven aan de parochianen en anderen.

In aug. 2000 open hart operatie met nieuwe aorta hartklep.

Sindsdien een slechte klant voor CZ.!!! '

Ja, de humor heeft hem ondanks zijn gezondheidsproblemen niet in de steek gelaten.

Noodklok
Even later komen het parochieleven van 50 jaar terug en dat van nu ter sprake. Zeker, het kerkbezoek is aanzienlijk gedaald, maar: "De kwantiteit is afgenomen, de kwaliteit is goed gebleven''. Waarmee hij wél moeite heeft, is dat zoveel mensen hun 'geloof niet meer beleven': "Ze geloven nog wel, maar  menen  dat ze het zonder de eucharistieviering kunnen stellen, dat ze het op eigen kracht kunnen. Ze zijn zich niet bewust dat ze Christus kunnen ontmoeten als een wijze vader, een goede vriend."

Pastoor Van Noorwegen haalde verschillende malen de krant, ondermeer toen hij de noodklok luidde over de dalende inkomsten. Ja, één keer waarschuwde hij zelfs voor de sluiting van de kerk omdat de stookkosten niet meer op te brengen waren.

- Hoe is de huidige stand van zaken op dat vlak?

"Gedeelde smart is halve smart", antwoordt hij. "We horen nu met zes andere kerken tot de nieuwe parochie De Goede Herder en de rijke kerken helpen de rest."

Daarmee zijn de zorgen zeker niet verdwenen, voegt hij eraan toe. "Ieder jaar wordt er flink ingeboet".  Hij zal er overigens , populair uitgedrukt, geen boterham minder om eten. "Ik werp de zorgen op de Heer", zegt hij glimlachend. "Zoveel boterhammen eet ik overigens niet - na twee maagoperaties kan ik niet zo veel meer hebben."

-  Hoe lang ga je nog verder?

"Ik wil in het harnas sterven, als de bisschop dat toelaat.  Mijn opvolger moet uit de nieuwe parochie komen, maar och, Onze Lieve Heer wil me voorlopig nog niet..."

  • 1
  • 2
Vorige Volgende

Nieuws Heuvel 15-03-2015

CONCERT ZONDAG 22 MAART

CONCERT ZONDAG 22 MAART

OP zondag 22 maart 2015 geeft het koor Ton sur Ton om 14.30 uur een concert in de kerk van de Heuvel. Uitgevoerd worden her Requiem van Gabriel Faure en de...

Lees meer

Nieuws Heuvel 01-03-2015

24 maart: Golgotha panorama in Heuvelker…

24 maart: Golgotha panorama in Heuvelkerk

Op 24 maart om 19.30 u. is er in de Heuvelkerk een meditatie-avond rond het sterven van Christus. De avond is opgebouwd rond het Golgotha panorama van kunstenaar Paul van...

Lees meer

Nieuws Heuvel 02-09-2014

Een halve eeuw verbonden aan de Heuvelse…

Een halve eeuw verbonden aan de Heuvelse kerk

  Door Joep Eijkens "Samen met Sint Jozef, drie specialisten, een boekenplank vol medicijnen en mijn hofdames red ik het wel", zegt Jan van Noorwegen glimlachend aan het einde van het interview....

Lees meer

Nieuws Heuvel 30-01-2014

Nieuwe leien op dak van de Heuvelkerk

Nieuwe leien op dak van de Heuvelkerk

Pastoor Van Noorwegen is zelf de steigers opgeklommen om het werk van leiendekkers te inspecteren. Zijn kerk (St. Jozef op den Heuvel) in Tilburg krijgt duizenden nieuwe leien. Van Noorwegen:...

Lees meer

Nieuws Heuvel 09-12-2013

Voorbeden

Voorbeden

Wie op zondag de hoogmis om half twaalf bezoekt zal opmerken dat de voorbeden niet alleen in het Nederlands maar ook in het Engels, Vietnamees en Pools worden gebeden. Onze...

Lees meer

Nieuws Heuvel 13-10-2013

Tentoonstelling over "Engelen"…

Tentoonstelling over "Engelen" in de Heuvelse Kerk

Van 13 oktober tot en met 30 november is in de Heuvelkerk in het centrum van Tilburg de  tentoonstelling "Engelen" van Paul van Dongen te bezichtigen. U kunt het werk...

Lees meer

Nieuws Heuvel 23-08-2013

Kerkelijk avondgebed

Kerkelijk avondgebed

De kerk op de Heuvel is sinds jaar en dag biddend aanwezig in de stad. Momenteel onderzoekt een initiatiefgroep de mogelijkheid om dit gebed uit te breiden met een wekelijks...

Lees meer

Nieuws Heuvel 23-08-2013

Studenten orgelconcerten

Al een paar jaar geven studenten van het het Fontys Conservatorium orgelconcerten op de twee orgels die onze kerk rijk is. Zij doen dit als tegenprestatie voor het feit dat zij...

Lees meer

Nieuws Heuvel 26-07-2012

De Heuvelse Kerk is altijd open

De Heuvelse Kerk is altijd open

Als je iets over Tilburg op TV of in reclame ziet, wordt vaak de Heuvelse kerk als herkenbaar en markant punt gebruikt. Je kunt je de Heuvel dan ook niet...

Lees meer

Nieuws Heuvel 02-02-2012

Heuvels Gemengd Koor

Heuvels Gemengd Koor

Het Heuvels gemengd koor zingt in de hoogmis met uitzondering van de eerste zondag van de maand. Dan zingt meestal een gastkoor. Wilt u meer weten over ons koor? Dan...

Lees meer

Nieuws Heuvel 13-01-2012

Aanbidding

Aanbidding

In de kapel in het zijportaal van de Heuvelkerk wordt Altijddurende aanbidding gehouden. Dit betekent dat mensen hier continu bidden, en elk uur elkaar aflossen in gebed. Lijkt het u fijn...

Lees meer